Wielkanoc dla Chrześcijan jest świętem najważniejszym. Podczas tych świąt celebruje się śmierć i zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa, a obrzędy związane z tym świętem nawiązują ściśle do pory roku, a więc wiosny i jej wczesnego stadium. 

Wielkanoc wypada zawsze w niedzielę, lecz może przypadać w bardzo różnych terminach. Najwcześniejsza możliwa data to 22 marca, a najpóźniejsza to 25 kwietnia.

Współczesna data Wielkanocy ustalana jest według zasad kalendarza gregoriańskiego, który obowiązuje w większości krajów świata, w tym w Polsce. Zasady wyznaczania daty tego święta zostały ustalone już w IV wieku, podczas soboru nicejskiego w Cesarstwie Rzymskim.

Zgodnie z tymi ustaleniami Wielkanoc zawsze przypada w pierwszą niedzielę po pierwszej wiosennej pełni księżyca, która następuje po równonocy wiosennej. Oznacza to, że data Wielkanocy jest ściśle związana z cyklem księżyca. Gdy pojawia się pierwsza wiosenna pełnia księżyca, następna niedziela staje się dniem, w którym obchodzona jest Wielkanoc.

Właśnie dlatego Święta Zmartwychwstania Pańskiego, nie mają jednej stałej daty. Każdego roku moment pierwszej wiosennej pełni księżyca przypada w innym czasie, a wraz z nim zmienia się data Wielkanocy. Ten system sprawia, że jest ona świętem ruchomym, a jej termin może wypadać w różnych dniach właśnie między końcem marca a końcem kwietnia. Tegoroczna Wielkanoc przypada 5 kwietnia, co oznacza, że pierwsza wiosenna pełnia księżyca pojawia się wcześniej, a święta obchodzone są już na początku kwietnia. Z datą Wielkanocy powiązany jest też termin większości ruchomych świąt katolickich (np. Boże Ciało), oraz niektóre zwyczaje jak Środa Popielcowa, Tłusty Czwartek czy Karnawał.

Najważniejszym okresem przygotowań do Świąt Wielkanocnych jest Wielki tydzień. Rozpoczyna się on w Niedzielę Palmową, a jego kulminacją jest Triduum Paschalne, które obejmuje trzy najważniejsze dni w roku liturgicznym. Triduum rozpoczyna Wielki Czwartek. W tym dniu wspominana jest ostatnia wieczerza Jezusa Chrystusa z uczniami. Kolejnym dniem jest Wielki Piątek, który upamiętnia mękę i Jego śmierć. A trzecim Wielka Sobota, gdy w kościołach przygotowywany jest symboliczny Grób Pański, a wierni przynoszą koszyczki z jedzeniem do poświęcenia. Warto podkreślić że Wielki Piątek jest jedynym dniem w całym roku liturgicznym, w którym nie odprawia się mszy świętej.

Po tych dniach nadchodzi Niedziela Wielkanocna, która symbolizuje Zmartwychwstanie Pańskie i triumf życia nad śmiercią. W naszym kraju pierwszy dzień Wielkanocy obchodzony jest bardzo uroczyście, natomiast drugi dzień Wielkanocy, czyli Poniedziałek Wielkanocny mniej, ale za to bardzo tradycyjnie bowiem jest to słynny Śmigus-Dyngus, czyli Lany Poniedziałek.

Wielkanoc dla nas Polaków, ciągle pozostaje czasem radości, nadziei i pielęgnowania tradycji.

LL
Data publikacji 05.04.2026 r.