O sprawie projektu likwidacji szkoły we Włosieniu pisaliśmy w dniu 10 stycznia. Sprawa ta wzbudziła tak duże zainteresowanie i kontrowersje, że zwołana na 10 stycznia nadzwyczajna sesja Rady Powiatu Lubańskiego obradowała przy wypełnionej sali po brzegi.

Wysłuchano wyjaśnienia i głosy krytyczne. Wypowiedzi można by podzielić na dwie grupy. Jedni bronili szkoły, a drudzy starali się „udowodnić”, że są zmuszeni do jej likwidacji sytuacją ogólną, szczególnie finansową.

Na koniec obrad Starosta Lubański Walery Czarnecki w imieniu Rady Powiatu obiecał dokonać dokładnej analizy sytuacji z uwzględnieniem głosów wszystkich zainteresowanych.

Nasz komentarz:
Sesja naszym zdaniem niczego nowego nie wniosła do sprawy. Jedni chcą utrzymania szkoły, a drudzy chcą ją zlikwidować. U podstaw problem leży w nieprawidłowym rozdysponowaniu środków na oświatę w budżecie centralnym. Pieniądze są, ale Sejm głosami posłów, także ziemi lubańskiej tak podzielił pieniądze z naszych podatków, że na szkoły nie starczyło. A na co starczyło nie będziemy się rozpisywać, bo Państwo to widzicie, a i lista, była by bardzo długa. Z jednej strony olbrzymie kwoty kierowane są na program „innowacyjne państwo”, z drugiej strony brakuje środków na utrzymanie szkół. Nic dodać nic ująć. O szkołę we Włosieniu należy walczyć z determinacją, ale w instytucjach centralnych które przygotowały nam ten „pasztet”. Nie jest tajemnicą, że w całej Polsce, o problemach finansowania oświaty samorządy sygnalizowały już wcześniej. Sprawa została jednak „zamieciona pod dywan” bo takie są „tryndy w stolycy” i teraz mamy co widać.

Dla dociekliwych dołączamy w formie aneksu sprawozdanie z sesji. O ciągu dalszym całej sprawy będziemy informować.

Andrzej Ploch
fot. Starostwo Powiatowe w Lubaniu

Restrukturyzacja oświaty w powiecie

W ubiegłym tygodniu 10 stycznia br. zwołana została nadzwyczajna sesja rady powiatu lubańskiego, na której przedstawione zostały propozycje zmian w powiatowej oświacie. Jak zapewnia Artur Zych – Naczelnik Wydziału Edukacji, Spraw Społecznych i Rozwoju, plany zmian zostały przygotowane dokładnie według ustalonych kryteriów ekonomicznych. Biorąc po uwagę odbiór społeczny takich zmian, nie było tu miejsca na jakiekolwiek przypadkowe działania i oceny. Mamy świadomość, że każda propozycja reformy szkolnictwa w Powiecie Lubańskim polegająca na zmianie sieci szkół będzie zawsze rodziła protesty.

Z powodu trudnej sytuacji finansowej, zbyt małej subwencji oświatowej z budżetu państwa niepokrywającej kosztów utrzymania szkół i niż demograficzny, Zarząd Powiatu Lubańskiego zastanawia się nad zmianą sieci szkolnej w powiecie.

Tych działań nie byłoby w tym roku, gdyby nie dwa zdarzenia. Po pierwsze konieczności likwidacji Zespołu Szkół Specjalnych przy Szpitalu Uzdrowiskowym dla Dzieci w Świeradowie-Zdroju, ponieważ Uzdrowisko Świeradów nie będzie kontraktować leczenia dzieci. Po drugie obniżenie subwencji oświatowej na Dom Wczasów Dziecięcych w Świeradowie. Obie te sytuacje spowodowały odchudzenie budżetu oświatowego o 1,7 mln zł i niestety o tyle będzie mniej pieniędzy w następnych latach. Jeżeli dołożyć do tego około 1 mln zł, którym powiat dofinansowuje, co roku do szkół oraz 0,75 mln zł zaległości z zeszłego roku, to otrzymujemy kwotę blisko 4 mln zł – mówił Artur Zych, naczelnik wydziału edukacji. Wiemy także, że prognoza demograficzna dla Polski nie jest dobra. W Powiecie Lubańskim w 2008 roku uczyło się około 2200 uczniów, dziś jest ich trochę ponad 1700, za kilkanaście lat, uczniów w szkołach prowadzonych przez powiat będzie 1100. Subwencja oświatowa naliczana jest na ucznia, tak więc taki spadek liczby dzieci powoduje obniżenie subwencji oświatowej i rodzi konieczność restrukturyzacji sieci placówek oświatowych. Mamy także świadomość, że kryzys w Polsce i na świecie jeszcze się nie skończył, w związku z tym sytuacja finansowa samorządów nie będzie lepsza. Niepokojące jest również myślenie o zasobach finansowych powiatu jako o worku bez dna. Głosy typu: przecież dacie sobie radę, przy tak dużym budżecie, to coś wymyślicie, nijak mają się do rzeczywistości finansowej. Odpowiedź jest prosta dawaliśmy sobie radę do tej pory.

Gotowe plany reorganizacji systemu oświaty, które zakładają zamykanie części placówek lub łączenie ich z innymi ma już wiele polskich miast. W skali całego kraju może to oznaczać likwidację kilkuset szkół. Tylko w ubiegłym roku przestało ich istnieć 300. Samorządy są w sytuacji bez wyjścia i muszą podejmować reformy.

Reorganizacja każdej placówki to duży problem. Wiadomo, że szkoły w tak małych społecznościach oprócz podstawowej funkcji prowadzą działalność kulturalną, społeczną, są miejscami spotkań mieszkańców. Dlatego decyzja w sprawie szkoły nie zapadła i sprawa jest otwarta, i jesteśmy gotowi do dyskusji – zaznaczył Starosta Lubański – Walery Czarnecki. Każde rozwiązanie, które pozwala nam uzyskać niezbędne oszczędności jest do przyjęcia.

Z ust Starosty Lubańskiego padło kilka propozycji. Kierunki kształcenia zostałyby przeniesione do Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2 w Lubaniu, a warsztaty szkolne funkcjonowałyby dalej we Włosieniu. Druga propozycja skierowana do władz Gminy Platerówka, aby gmina przejęła szkołę, a powiat odda całą subwencję na ten obiekt i dopłaci 300 tys. zł. Oczywiście są możliwe warianty pośrednie, na uzyskanie właściwego rezultatu.

Dlaczego Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych we Włosieniu?

1. To najmniejsza szkoła w powiecie, liczy 199 uczniów, z czego do szkoły ponadgimnazjalnej uczęszcza jedynie 142 uczniów, a np. do KZL – 640 uczniów.

2. Do szkoły powiat dopłacił w 2012 roku blisko 1 mln zł, ponad subwencję.

3. Oddziały (klasy) są najmniej liczne (średnio 20 uczniów), dla porównania średnia dla KZL to 32 uczniów.

4. Nie ma możliwości przeniesienia jakiejkolwiek szkoły do Włosienia.

5. Warunki nauki uczniów są gorsze niż w pozostałych szkołach.

W czasie dyskusji padły zarzuty, że wszystko stało się tak nagle, że to jest zły czas na reformy. No cóż, nie ma dobrego czasu na takie decyzje, Panu Staroście i Zarządowi Powiatu Lubańskiego zależało na transparentności działań. Ustawowo należy poinformować o zamiarze likwidacji szkoły na 6 miesięcy przed jej ewentualną likwidacją. Zarząd poinformował o tym radnych na 8 miesięcy przed tym terminem. Dyskusja z wójtem gminy, na temat trudności w prowadzeniu szkoły trwa od listopada zeszłego roku. Poza tym wielkość subwencji na rok 2013, była znana dopiero pod koniec października. Warto pokazać jakie działania podjął Powiat Lubański do tej pory w zakresie oszczędności i restrukturyzacji oświaty:

• W 2001 rozpoczęto budowę ,,kompleksu” (koszt ok. 20 mln zł, oddany do użytku w dwóch etapach, pierwszy w 2002 r., całość w 2004 r.),

• połączono Zespół Szkół Ekonomicznych i Liceum Ogólnokształcące w jeden podmiot i przeniesiono do ,,kompleksu”,

• przeniesiono Poradnię Psychologiczno – Pedagogiczną do ,,kompleksu”,

• przeniesiono Młodzieżowy Dom Kultury do ,,kompleksu”,

• zlikwidowano Bursę Szkolną.

Te decyzje też początkowo budziły wiele kontrowersji, ale po czasie okazały się słuszne. Restrukturyzacja sieci szkół zawsze budzi emocje, jednak samorządy mając na uwadze dane demograficzne i problemy finansowe nie mają innego wyjścia, niż podejmowanie takich działań. Są to decyzje niełatwe, niesprawiające nikomu przyjemności ale z drugiej strony konieczne i odpowiedzialne. Wydaje się, że połączenie Szkoły Ponadgimnazjalnej we Włosieniu w jeden organizm ze Szkołą Ponadgimnazjalną nr 2 w Lubaniu, spowoduje, że powstanie szkoła średniej wielkości, która poradzi sobie z niżem demograficznym. Problemy nie rozwiązane w zarodku, często stają się problemami nie do rozwiązania po jakimś czasie, dlatego jest to właściwa pora na rozpoczęcie dyskusji i podjęcie działań.

Na Sesji wypowiadali się mieszkańcy Gminy Platerówka, reprezentowani między innymi przez: Wójta, Przewodniczącego Rady Gminy, Rady Rodziców, przedstawiciele dwóch związków zawodowych, nauczycieli, uczniów, wielu innych osób. W dyskusji podkreślali znaczenie szkoły dla Gminy, jej historię, wskazywano, że szkoła jest przyjazna uczniom i osadzona w gminie. To wszystko prawda, lecz właściwie nikt łącznie z władzami Gminy nie poruszył aspektu ekonomicznego. Przecież koszt utrzymania jednego ucznia w szkole, we Włosieniu wynosi 10.870 zł., podczas gdy w szkole o podobnym profilu zawodowym – Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2, to 9.022 zł, nie mówiąc już o KZL – 6.301 zł.

Dziękując za wypowiedzi, Starosta Lubański Walery Czarnecki w imieniu Zarządu Powiatu, zapewnił, że wszystkie wypowiedzi będą przeanalizowane i przyczynią się do wypracowania najlepszej decyzji w tej trudnej sprawie.