Kto jest winien utraty przez region 70 miejsc pracy?

W związku z przedłużającym się postępowaniem w sprawie wydania przez Miasto Lubań zgody na wycinkę drzew i wyczerpaniem dotychczasowego złoża bazaltu, spółka Eurovia Bazalty S.A. zamknęła kopalnię Księginki i zwolniła do końca 2012 roku ponad 70 osób. Kulisy swoistego, trwającego blisko 3 lata sporu władz Lubania z Kopalnią Eurovia postaramy się państwu przybliżyć w tym artykule.

Chcieli wydobywać

Na początku roku 2011 skończyło się złoże bazaltu na wyrobisku w Lubaniu. Wobec tego kopalnia Eurovia Bazalty S.A. zdecydowała prowadzić  eksploatację w głąb złoża. Okazało się jednak, że wydobywany tam bazalt jest złej jakości. Kierownictwo Spółki Eurovia Bazalty S.A., wróciło więc do przygotowanej kilka lat wcześniej koncepcji poszerzenia złoża w kierunku miasta Lubania. 10 lat temu,  Łużyckie Kopalnie Bazaltu, kupiły ten grunt pod przyszłą eksploatację od samorządu miasta Lubań. Dawniej były tam poligony Wojsk Ochrony Pogranicza. Teren liczący około 2,5 ha, przez 20 lat nieużywany, porósł samosiejkami, które przez ten okres nabrały sporych rozmiarów.

ŁKB uzyskały już w 2007 roku koncesję wydobywczą na eksploatację wspomnianego terenu. Kopalnia dysponowała również, zatwierdzonym w roku 2008 przez Główny Urząd Górniczy, a wcześniej pozytywnie zaopiniowanym przez samorząd miasta Lubania, Planem Ruchu Zakładu Górniczego. Na początku roku 2011 Eurovia podejmuje decyzję o rozpoczęciu wydobycia części nowego złoża na obszarze 0,8 ha. Kopalni zależy na czasie, bo koniunktura trwa na budowach autostrad i dróg na EURO 2012. Z terenem jest problem, bo nie tylko rosną tam drzewa na których wycięcie należy mieć zgodę miasta, ale również przez środek przebiega kabel energetyczny średniego napięcia, który spółka musi przełożyć na własny koszt (ok. 1 mln zł).

Wiosną 2011 roku Eurovia składa do Burmistrza Lubania  pisemny wniosek o zgodę na wycinkę drzew i prosi o nie wnoszenie opłat z tego tytułu, lecz o zgodę na zamienne nasadzenie drzew. Ze strony Kopalni jest to działanie racjonalne, powszechnie stosowane i przewidziane w ustawie o ochronie środowiska. Nie raz zwracano uwagę, że opłaty za wycinkę drzew są wysokie i wynoszą średnio 27 tyś zł za jedno drzewo (Ustawodawca przyjął inne rozwiązanie. Opłatę nalicza się i określa zakres nasadzeń. Jeżeli nasadzenia w ciągu trzech lat przyjmą się, opłata jest umarzana. Ustawodawcy chodziło bowiem o ochronę środowiska i równowagę w przyrodzie, a nie o narażanie wycinających drzewa na nadmierne koszty).

Taką właśnie drogę wybrała Kopalnia, licząc na szybką decyzję, aby natychmiast uruchomić produkcję. Jednak władze Lubania naliczają kopalni opłatę  w wysokości prawie 2 mln zł i jednostronnie dokonują jej podziału na dwie części: wpłatę w wysokości 1.211.986 zł, oraz nasadzenia za równowartość kwoty 655.095 zł. Powyższą decyzję kopalnia otrzymuje od Urzędu Miasta Lubania 22 listopada 2011 roku. Jednak kierownictwo zakładu wnosi odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, bowiem decyzja burmistrza nie jest zgodna ze złożonym wnioskiem. Kolegium uchyla decyzję burmistrza i przesyła sprawę do ponownego rozpatrzenia. Burmistrz wydaje kolejną, taką samą jak pierwsza. Od niej również Eurovia wnosi odwołanie. W dniu  7 marca 2012 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymuje jednak decyzję Burmistrza Lubania, na podstawie której Eurovia ma zapłacić miastu 1,2 mln zł.

Zbyt szybki wniosek o egzekucję

Wobec tego władze miasta występują do Urzędu Skarbowego we Wrocławiu o wszczęcie egzekucji przez poborcę skarbowego. W kwietniu 2012 roku poborca blokuje konta bankowe Eurovii i przesyła zajęte środki na rachunek Urzędu Miasta (1,2 mln zł.). Poborca pobiera też ok. 60 tyś zł swojego wynagrodzenia za czynności komornicze. Władze Lubania po miesiącu orientują się jednak, że wniosek o egzekucję należnych pieniędzy był przedwczesny i zwracają otrzymane od komornika należności do Urzędu Skarbowego, który ich jednak nie przyjmuje i odsyła z powrotem na konto lubańskiego magistratu. W międzyczasie Eurovia składa skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Kolegium Odwoławczego, podtrzymującego w mocy decyzję Burmistrza Lubania Arkadiusza Słowińskiego i sprawę wygrywa.

Sąd uchylił decyzję Kolegium i w dniu 27 sierpnia 2012 roku wyrok się uprawomocnił. Kierując się wyrokiem Sądu Administracyjnego, 4 października 2012 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyla pierwotną decyzję burmistrza Lubania i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia. 5 listopada 2012 roku Burmistrz Lubania Arkadiusz Słowiński zawiadamia Eurovię, że z powodu skomplikowania sprawy, nie załatwi jej w terminie i wyznacza nowy termin na 6 grudnia 2012 r. Jednak ten termin nie zostaje dotrzymany. Tym razem Burmistrz wydaje postanowienie i podaje nowy termin rozpatrzenia wniosku Eurovii o wycięcie drzew dopiero za 9 miesięcy, na dzień 30 września bieżącego roku.

Do tego czasu Miasto ma przeprowadzić analizę przyrodniczą, która wykaże, czy wycinka wnioskowanych drzew wywoła poważny uszczerbek w środowisku. Co ciekawe, Burmistrz Lubania, gdy wydawał pierwszą decyzję, nie miał żadnych wątpliwości, o zasadności wycinki tych drzew za odpłatnością. Teraz, gdy musi rozpatrzyć wniosek o wycinkę w zamian za nasadzania, a nie za opłatę, ma wątpliwości, czy drzewa w ogóle można wyciąć. Na to postanowienie Eurovia w połowie grudnia 2012 roku też wniosła zażalenie do Kolegium Odwoławczego o jego uchylenie i wyznaczenie Burmistrzowi krótkiego terminu na załatwienie sprawy. Spółka równocześnie zapewniła, że zgromadziła niezbędne środki na rozpoczęcie działalności wydobywczej i posiada wszystkie wymagane prawem zgody na rozpoczęcie prac wydobywczych oraz, że przeciąganie sprawy przez Burmistrza Lubania naraża ją na niekorzystne skutki niewywiązywania się z zawartych z kontrahentami umów oraz musi zwolnić większą część załogi, ponieważ dla górników z powodu zastojów wydobywczych nie ma pracy.

Miasto oddaje Eurovii 1,2 mln zł

Składając zażalenie na decyzję Burmistrza Lubania, władze kopalni stwierdzają, że jego działania są pozorne i mają na celu przedłużenie sprawy. W związku z przedłużającym się postępowaniem w sprawie zgody na wycinkę drzew i wyczerpaniem dotychczasowego złoża, spółka Eurovia Bazalty S.A. zamknęła już kopalnię Księginki i zwolniła do końca 2012 roku ponad 70 osób. Zwolnienie z pracy tak dużej ilości ludzi, w mieście w którym szaleje bezrobocie nie jest bez znaczenia. To dramat tych górników i ich rodzin.

Tymczasem  Miasto musiało zwrócić Eurovii kwotę 1,2 mln zł, wraz z odsetkami za przetrzymywanie tych pieniędzy, a to kwota kilkunastu tysięcy zł. Miasto straciło też 61 tyś zł z tytułu wynagrodzenia komornika.

W rezultacie Kopalnia zaprzestała dofinansowywania imprez sportowych i kulturalnych, oraz zrezygnowała ze sponsorowania drużyny piłkarskiej Łużyce Lubań. Miasto straci też setki tysięcy złotych dochodów z tytułu opłaty eksploatacyjnej, bo produkcja kopalni maleje. Jak się dowiedzieliśmy nieoficjalnie Eurovia zastanawia się również nad przeniesieniem siedziby do Platerówki, a to wiąże się z dalszymi stratami w podatkach. Kopalnia wstrzymała również realizację planu połączenia obu części kopalni na Bukowej Górze i Księginkach, poprzez modernizację odcinka  drogi Lubań – Przylasek. Również nieoficjalnie wiadomo że Eurovia poważnie rozważa możliwość wystąpienia do sądu o odszkodowanie, a jeżeli tak się stanie, to Miasto może to drogo kosztować.

Sławomir Piguła

Ps. Nasza Redakcja zwróciła się do Biura Komunikacji Eurovia Kruszywa S.A. z prośbą o komentarz w sprawie przyszłości kopalni.  Całość spraw wygląda chyba niekorzystnie, bo nie dostaliśmy żadnej odpowiedzi.

Podziel się swoją opinią  –  dowiedz się co sądzą inni
Zobacz czy myślisz jak inni, czy też reprezentujesz skrajne poglądy

[poll id=”12″]