1 lutego br. o północy, Wielka Brytania opuściła Unię Europejską. Brexit stał się faktem. Przez kolejnych 11 miesięcy, w obszarze celnym i granicznym między UE a GB, będzie obowiązywał okres przejściowy, co oznacza dla polskich obywateli oraz przedsiębiorców brak zmian w dotychczasowych relacjach z Wielką Brytanią. 

Formalnie brexit, rozpoczął się 29 marca 2017 r.  To właśnie wtedy Premier Theresa May, zgodnie z zapisami artykułu 50 traktatu lizbońskiego z 2007, regulującego warunki opuszczenia UE, podpisała i wysłała list notyfikacyjny w tej sprawie do szefa Rady Europejskiej.

Kilka miesięcy wcześniej, dokładnie 23 czerwca 2016 roku, w Wielkiej Brytanii odbyło się referendum ws.wyjścia ze wspólnoty. Wzięło w nim udział 72,2 proc. uprawnionych do głosowania i 51,89 proc. z nich opowiedziało się za opuszczeniem Wspólnoty.

Od tego momentu zaczęły się negocjacje w sprawie warunków rozwodu Wielkiej Brytanii z Unią Europejską.

22 stycznia 2020 r. brytyjski parlament przyjął porozumienie wynegocjowane z UE. 23 stycznia akt wyjścia Wielkiej Brytanii z UE został zaakceptowany przez królową Elżbietę II. Zgody na opuszczenie wspólnoty nie wyraziły parlamenty Szkocji, Walii oraz Irlandii Północnej, jednak, jak wcześniej orzekł Sąd Najwyższy królestwa, taka zgoda z ich strony nie była wymagana.

Ostatecznie Wielka Brytania opuściła Unię Europejską w dniu 31 stycznia 2020 roku o godzinie 23.00 swojego czasu (GMT), czyli o północy z 31 stycznia na 1 lutego czasu środkowoeuropejskiego.

Co dla nas oznacza wyjście Wielkiej Brytanii z UE? Na razie wszystko pozostaje bez zmian, bowiem od dzisiaj pomiędzy królestwem a pozostałymi 27 państwami wspólnoty, w tym Polską, obowiązuje tzw. okres przejściowy, który potrwa do końca 2020 roku. W jego ramach nadal obowiązuje m.in.:

• Brak ceł, kontyngentów i innych dodatkowych barier w handlu. Wielka Brytania pozostaje w unii celnej z UE i będzie uczestnikiem wspólnego rynku UE.
• Możliwość eksportu towarów do Wielkiej Brytanii na obecnych zasadach. Nie będzie potrzeby składania zgłoszeń celnych posiadania dodatkowych dokumentów (np. świadectw pochodzenia), niewymaganych dotychczas certyfikatów dla produktów. W okresie przejściowym zachowana zostanie również ważność pozwoleń celnych wydanych przez władze Zjednoczonego Królestwa na podstawie przepisów unijnego kodeksu celnego. Również Wielka Brytania nadal będzie respektować wszystkie regulacje Unii Europejskiej w tym zakresie.
• Brak zmian w zakresie ew. obowiązków dot. uzyskania licencji, pozwoleń lub spełniania norm sanitarnych czy fitosanitarnych dla produktów rolno-spożywczych.
• Utrzymanie dotychczasowych zasad wykonywania transportu drogowego i lotniczego pomiędzy UE a Wielką Brytanią.
• Utrzymanie kontroli na granicy Unia Europejska – Wielka Brytania na obecnym poziomie.
• Możliwość podróżowania do i z Wielkiej Brytanii na podstawie dowodu osobistego.
• Dalsze obowiązywanie dotychczasowych przepisów w zakresie VAT i akcyzy.

Porozumienie daje możliwość przedłużenia okresu przejściowego, ale jego zasady mają zostać wynegocjowane z UE przed końcem tego roku. Jeżeli do tego nie dojdzie, Wielka Brytania z dniem 1 stycznia 2021 roku, przestanie być objęta obowiązującą w ramach UE unią celną oraz jednolitym rynkiem obejmującym swobody, w tym również przepływem osób, stając się państwem trzecim, ze wszystkimi tego konsekwencjami.

Wówczas w obszarze celnym przywrócone zostaną opłaty celne (cło), a w obszarze granicznym wrócą szczegółowe kontrole. Na teren Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej wjedziemy tylko na podstawie ważnego paszportu. Niewykluczone również, że sama Wielka Brytania wprowadzi wizy dla obywateli państw członkowskich UE.

Autor: AM